- Στοιχεία αρθρογράφου
- Πρόσφατα άρθρα
Η Κατερίνα Καραγκούνη είναι Διαιτολόγος Διατροφολόγος στην Ιστιαία και εκπαιδευμένη στην αθλητική διατροφή.
Νόσος Graves και διατροφή σχετίζονται, σε βαθμό που αυτό που τρώει ο ασθενής μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα ζωής του.
Η νόσος Grave’s είναι μία αυτοάνοση νόσος του θυρεοειδή αδένα και ή κύρια αιτία υπερθυρεοειδισμού. Στην νόσο αυτή, ο θυρεοειδής παράγει περισσότερες ορμόνες από αυτές που χρειάζεται ο οργανισμός για την ομαλή λειτουργία του.
Αυτό συμβαίνει λόγω των αυξημένων αριθμών αντισωμάτων που “επιτίθενται“ στον θυρεοειδή αδένα, με αποτέλεσμα την εμφάνιση δυσάρεστων συμπτωμάτων όπως:
Ταχυπαλμίες/καρδιακές αρρυθμίες, μείωση βάρους ακόμα και με αυξημένη όρεξη (αύξηση μεταβολισμού), καταβολισμός, κόπωση, πόνος στους μύες, εξώφθαλμος, εύθραυστα νύχια και μαλλιά, διόγκωση του θυρεοειδούς αδένα (βρογχοκήλη), συχνές γαστρικές κενώσεις / διάρροιες, αϋπνία, άγχος/υπερδιέγερση, τρέμουλο (κυρίως στα δάχτυλα των χεριών), δυσανεξία στην ζέστη/εξάψεις και οστεοπόρωση.
Η πλειοψηφία της νόσου είναι γυναίκες παρά άντρες, σε αναλογία 3/1. Συνήθως η κληρονομικότητα φαίνεται να είναι η κύρια αιτία της νόσου.
Η θεραπεία της νόσου περιλαμβάνει αντιθυρεοειδικά φάρμακα, χειρουργική αφαίρεση θυρεοειδούς και χορήγηση ραδιενεργού ιωδίου.
Νόσος Graves και διατροφή
Η έμφαση σε κάποια διατροφικά συστατικά δεν θα γιατρέψει την νόσο. Αποσκοπεί όμως στην μείωση των συμπτωμάτων και σε μία ποιοτική καθημερινότητα του ασθενούς.
Ο ρόλος του σελήνιου
Πρώτο και κύριο διατροφικό συστατικό που διαδραματίζει σημαντικό ρόλο ακόμη και πριν την εκδήλωση της νόσου είναι το σελήνιο.
Βρίσκεται κυρίως στο κρέας, στα θαλασσινά , στα δημητριακά, στα καρύδια Βραζιλίας και στον ηλιόσπορο. Το σελήνιο προάγει την υγεία του θυρεοειδούς καθώς κατέχει και αντιοξειδωτικές ικανότητες.
Μελέτες έχουν συνδέσει τον αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης νόσου Grave’s με μειωμένα επίπεδα σεληνίου.
Συμπληρώματα σεληνίου είναι πολύ πιθανό να χορηγηθούν σε ασθενείς με νόσο Grave’s καθώς έχει φανεί ότι μειώνει τα αντισώματα έναντι του θυρεοειδή και βελτιώνει την ποιότητα ζωής.
Νόσος Graves και διατροφή: Πράσινα φυλλώδη λαχανικά
Το δεύτερο διατροφικό συστατικό το οποίο θα προλάβει ή θα βοηθήσει την φθορά των οστών που προκαλείται από τον υπερθυρεοειδή είναι τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά τα οποία περιέχουν ασβέστιο.
Όσο πιο πολύχρωμα φρούτα και λαχανικά περιέχει η διατροφή μας, τόσο περισσότερες και διαφορετικές βιταμίνες. Εκτός από την αντιοξειδωτική τους δράση, μας βοηθάνε να έχουμε ένα γερό ανοσοποιητικό σύστημα.
Η σημασία της Βιταμίνης D
Για να μεταβολιστεί το ασβέστιο θα μας βοηθήσει αρκετά και η βιταμίνη D γνωστή και ως βιταμίνη του ήλιου.
Το περισσότερο ποσοστό βιταμίνης D μας το δίνει ή ηλιακή ακτινοβολία και τρόφιμα όπως τα λιπαρά ψάρια (π.χ σολομός), ο κρόκος αυγού και εμπλουτισμένα προϊόντα.
Η βιταμίνη D είναι επίσης πρωτίστης σημασίας για την λειτουργία και την άμυνα του ανοσοποιητικού συστήματος.
Νόσος Graves και διατροφή: Τι πρωτεΐνες χρειάζονται
Όσον αφορά της πηγές πρωτεΐνης, προσπαθήστε να επιλέγετε άπαχες πηγές όπως το κοτόπουλο και το ψάρι.
Φυτικές πηγές πρωτείνης είναι τα όσπρια τα οποία μας προσδίδουν και ένα μεγάλο ποσοστό φυτικών ινών.
Τι πρέπει να αποφεύγεται
Στα διατροφικά συστατικά που προτείνεται να αποφεύγονται είναι:
- το αλάτι, τα μαλάκια και τα οστρακοειδή: Περιέχουν ιώδιο το οποίο πυροδοτεί την παραγωγή ορμονών από τον θυρεοειδή
- τα προϊόντα που περιέχουν γλουτένη: προάγει την φλεγμονή και εκτός αυτού υπάρχει μεγάλη συσχέτιση στα άτομα με νόσο Grave’s η συνύπαρξη κοιλιοκάκης
- η καφεΐνη: σε μεγάλες δόσεις μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα που ήδη υπάρχουν
Νόσος Grave’s και εγκυμοσύνη
Όσον αφορά την εγκυμοσύνη με την συνύπαρξη της νόσου απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή προς την φαρμακευτική αγωγή.
Έχει αποδειχθεί πως τα αντιθυρεοειδικά φάρμακα που λαμβάνονται για την θεραπεία της νόσου έχουν αρνητικές επιπτώσεις στο έμβρυο. Ο λόγος είναι ότι περνάνε πολύ εύκολα τον πλακούντα και το μητρικό γάλα με αποτέλεσμα να έχουν τερατογόνα αποτελέσματα στο νεογνό.
Δυστυχώς, υπάρχουν και άλλες επιπλοκές που είναι ανάλογες με την σοβαρότητα της νόσου, και αυτές είναι:
- Αυξημένη πιθανότητα αποβολής
- Προεκλαμψία
- Ενδομήτρια καθυστέρηση της ανάπτυξης
- Ταχυκαρδία και καρδιακή ανεπάρκεια στο έμβρυο
- Καθυστέρηση στην ανάπτυξη/πρόωρη ωρίμανση των οστών
- Γέννηση νεογνού με χαμηλό σωματικό βάρος
Προφανώς, χρειάζεται πολύ καλή συνεργασία ενδοκρινολόγου–γυναικολόγου για να δοθεί όσο γίνεται η μικρότερη δόση του κατάλληλου φαρμάκου ώστε να αποφευχθούν οι παραπάνω επιπλοκές.
Στην περίπτωση της εγκυμοσύνης οι διατροφικές συστάσεις είναι ίδιες με του γενικού πληθυσμού σε κατάσταση νόσο Grave’s όπως αναφέρθηκαν παραπάνω.
Νόσος Grave’s και διατροφή για παιδιά
Στα παιδιά ή νόσος κάνει την εμφάνισή της με παρόμοια συμπτώματα όπως τους ενήλικες, κατ’ επέκταση και η θεραπεία, με την διαφορά πως το πρώτο σύμπτωμα που θα εμφανίσει ένα παιδί είναι η υπερκινητικότητα .
Όσον αφορά την διατροφή του παιδιού, πρέπει να δοθεί αρκετή προσοχή καθώς, βρίσκεται στην ανάπτυξη.
Σε μία μελέτη η οποία έλαβε χώρα στην Κίνα το 2021 μεταξύ υγειών παιδιών και παιδιών με την νόσο, παρατηρήθηκε σημαντική διαφορά στον μεταβολισμό κάποιων μακροθρεπτικών και μικροθρεπτικών στοιχείων.
Συγκεκριμένα, παρατηρήθηκε πως είχαν πιο ενεργή πέψη και απορρόφηση στο άζωτο των πρωτεϊνών οπότε έχουν και αυξημένες ανάγκες σε πρωτεΐνες ζωικής και φυτικής προέλευσης.
Επίσης, βρέθηκαν υψηλά επίπεδα φαινυλαλανίνης, η οποία είναι συστατικό της θυροξίνης. Τα υψηλά επίπεδα φαινυλαλανίνης δεν βοηθάνε στην νόσο καθώς συνθέτουν ακόμη περισσότερες θυρεοειδικές ορμόνες.
Οπότε, σε παιδιά που έχουν νόσο Graves και δεν έχουν λάβει την απαραίτητη αγωγή, αποφεύγουμε τροφές πλούσιες σε φαινυλαλανίνη που είναι η αγκινάρα, οι πατάτες, το ρύζι, το αβοκάντο, οι σταφίδες, το μπρόκολο, ο αρακάς, το καλαμπόκι, τα αναψυκτικά, η σόγια, το κόκκινο κρέας, τα πουλερικά, τα αυγά, το τυρί και τα σιτηρά ολικής άλεσης.
Εννοείται πως, όταν το παιδί λάβει την φαρμακευτική αγωγή και ρυθμιστούν οι θυρεοειδικές ορμόνες, μπορεί να καταναλώσει όλα τα παραπάνω τρόφιμα, χωρίς όμως να γίνεται υπερκατανάλωση.
Τέλος, σημαντική είναι η ένταξη των παρακάτω τροφίμων στο διαιτολόγιο:
- φυτικών ινών (περίπου 25-32 γραμμάρια την ημέρα) κυρίως από φρούτα και λαχανικά
- ω-3 λιπαρών οξέων κυρίως από τα λιπαρά ψάρια
- βιταμίνης Α που βρίσκεται κυρίως στο συκώτι, στις γλυκοπατάτες, στα καρότα
- βιταμίνης Β που βρίσκεται στο ρύζι, στην κινόα, σε φρούτα, ξηρούς καρπούς, λαχανικά, όσπρια, κρέας, γαλακτοκομικά , στον σολομό και στον τόνο
