- Στοιχεία αρθρογράφου
- Πρόσφατα άρθρα
Ο Γιάννης Χυτήρης είναι Διαιτολόγος Διατροφολόγος με μεταπτυχιακές σπουδές στην Διατροφή στην Υγεία και στη Νόσο.
Η ροβίτσα είναι ένα αρκετά δημοφιλές όσπριο παγκοσμίως και τα οφέλη της στην υγεία είναι αδιαμφισβήτητα πολλά.
Τα όσπρια, έχουν χαρακτηριστεί από πολλούς ως “το κρέας των φτωχών”. Αποτελούν πλούσια πηγή καλής ποιότητας πρωτεϊνών, μετάλλων, βιταμινών, φυτικών ινών και βιοδραστικών συστατικών.
Για τον λόγο αυτό, κατατάσσονται στη δεύτερη θέση των σημαντικότερων καλλιεργήσιμων ειδών της ανθρώπινης διατροφής, μετά τα δημητριακά. Η συμβολή τους στην προαγωγή της υγείας και στην αποτροπή εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων, διατηρεί τα όσπρια συνεχώς στο προσκήνιο.
Η καλλιέργεια της ροβίτσας αποτελεί το 8,5% της συνολικής καλλιεργήσιμης γης οσπρίων παγκοσμίως και στα οφέλη της συμπεριλαμβάνονται η καρδιοπροστατευτική της δράση και οι αντικαρκινικές της ιδιότητες.
Πώς καλλιεργείται η ροβίτσα
Η ροβίτσα πρωτοεμφανίστηκε στην Ινδία από την προϊστορική εποχή.
Στην συνέχεια, η καλλιέργειά της επεκτάθηκε στην Κίνα και σε νοτιοανατολικές περιοχές της Ασίας. Σήμερα, καλλιεργήσιμες εκτάσεις βρίσκονται επίσης στην Αυστραλία, σε ξηρές περιοχές της νότιας Ευρώπης και θερμότερες περιοχές του Καναδά και των Ηνωμένων Πολιτειών.
Το ύψος του φυτού φτάνει έως και 90 cm, σε θερμοκρασίες μέχρι και 35 βαθμούς κελσίου και η συγκομιδή του γίνεται 75-90 ημέρες μετά την φύτευση του.
Ο σπόρος χαρακτηρίζεται για την προσαρμοστικότητά του και την ικανότητά του να αναπτύσσεται σε κάθε είδος χώματος, αλλά και σε συνθήκες ξηρασίας. Η ροβίτσα δεν χρειάζεται λίπασμα αζώτου, ενώ παράλληλα οι ανάγκες της σε νερό είναι μειωμένες.
Το χρώμα των σπόρων της είναι κατά βάση πράσινο. Σπανιότερα παρουσιάζει διαφορετικό χρώμα όπως πιο ελαφριές ή σκούρες αποχρώσεις πράσινου και κίτρινου.
Διατροφική αξία της ροβίτσας
Τι είναι όμως αυτό που έχει κάνει τη ροβίτσα αντικείμενο έρευνας;
Ας τα πάρουμε με τη σειρά, ξεκινώντας από την περιεκτικότητά της σε πρωτεΐνη υψηλής βιολογικής αξίας.
Ροβίτσα και Πρωτεΐνη
Όπως αναφέρθηκε στην εισαγωγή, τα όσπρια καλούνται ως “το κρέας των φτωχών”. Ένας καλός λόγος για τον ορισμό αυτό είναι η υψηλή τους περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη.
Ειδικότερα, η ροβίτσα αποτελεί πολύ καλή πηγή απαραίτητων αμινοξέων, όπως είναι η φαινυλαλανίνη, η λευκίνη, η ισολευκίνη, η βαλίνη, η τρυπτοφάνη, η αργινίνη, η μεθειονίνη και η λυσίνη.
Ανάλογα με την ποικιλία της ροβίτσας η περιεκτικότητά της σε πρωτεΐνη ανέρχεται σε 14.6 με 33 γραμμάρια/100 γραμμάρια.
Η ποιότητα της πρωτεΐνης της ροβίτσας έχει συγκριθεί με εκείνη της σόγιας. Πρόκειται για μια τροφή που θεωρείται ως η καλύτερη εναλλακτική επιλογή για την αντικατάσταση του κρέατος.
Συγκριτικά με άλλα όσπρια, η πρωτεΐνη της ροβίτσας είναι πιο εύκολα αφομοιώσιμη από το πεπτικό σύστημα. Η κατανάλωσή της συστήνεται να γίνεται συνδυαστικά με κάποιο δημητριακό, όπως το ρύζι για να δημιουργηθεί μια πιο πλήρης πρωτεΐνη.
Το κόστος της είναι χαμηλό, γεγονός που κάνει την αγορά της δυνατή από όλα τα νοικοκυριά.
Ροβίτσα και Δυσλιπιδαιμία
Ως γενικός ορισμός, η δυσλιπιδαιμία είναι η διαταραχή των επιπέδων των λιπιδίων στο αίμα, όπως η χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια.
Χαρακτηρίζεται από υψηλά ή χαμηλά όρια τιμών των λιπιδίων αυτών, κάτι που μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων. Βάσει στοιχείων του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, το 32% των απωλειών ζωής σε όλο τον κόσμο οφείλεται σε καρδιαγγειακές παθήσεις.
Η κατανάλωση οσπρίων, συμπεριλαμβανόμενης της ροβίτσας έχει συνδεθεί με την καλύτερη ρύθμιση των λιπιδίων στο αίμα. Συνεπώς, συνδέεται και με τον μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών παθήσεων.
Πιο συγκεκριμένα, η ροβίτσα έχει συσχετιστεί με τη μείωση της ολικής χοληστερόλης, της κακής χοληστερόλης (LDL) και των τριγλυκεριδίων. Παράλληλα, αυξάνει τις τιμές της καλής χοληστερόλης (HDL).
Ακόμη, η ροβίτσα χαρακτηρίζεται για την υψηλή της περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, οι οποίες έχουν βασικό ρόλο στη μείωση της χοληστερόλης στο αίμα. Προκαλούν επίσης μεγαλύτερο κορεσμό, με αποτέλεσμα να μειώνεται το αίσθημα της πείνας και να προσλαμβάνεται έτσι μικρότερη ποσότητα τροφής.
Η ροβίτσα αποτελεί λοιπόν, σημαντικό σύμμαχο στον καλύτερο έλεγχο του βάρους.
Ροβίτσα και Σακχαρώδης Διαβήτης Τύπου 2 (ΣΔ2)
Ο Σακχαρώδης Διαβήτης Τύπου 2 αποτελεί ένα χρόνιο νόσημα υγείας.
Τα στοιχεία δείχνουν πως η επιδημιολογία του σε παγκόσμιο επίπεδο βρίσκεται στο 6,1 %. Υπολογίζεται πως μέχρι το 2050, ο αριθμός των ατόμων με διαβήτη θα ξεπεράσει το 1.3 δισεκατομμύρια.
Οι διατροφικές συνήθειες είναι ο κυριότερος παράγοντας που συμβάλλει στην πρόληψη και την αντιμετώπιση της νόσου. Πιο συγκεκριμένα, οι τροφές χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη αποτελούν τον σημαντικότερο σύμμαχο.
Η ροβίτσα, ως μια τροφή με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη έχει φανεί πως μπορεί να επηρεάσει θετικά το μεταβολισμό της γλυκόζης στο αίμα, κατά βάση μέσω των φλαβονοειδών της, βετοξίνη και ισοβετοξίνη.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός, πως η επεξεργασία της ροβίτσας καθορίζει και την ισχύ της αντιγλυκαιμικής της δράσης. Για παράδειγμα, η ικανότητα της ροβίτσας να διατηρεί τη γλυκόζη του αίματος σε χαμηλά επίπεδα ενισχύεται όταν αυτή υποστεί βρασμό ή ζύμωση.
Το παραπάνω είναι ένα εύρημα που είναι σημαντικό να ληφθεί υπόψη, ιδίως για διαβητικούς.
Ροβίτσα και Καρκίνος
Ο καρκίνος αποτελεί μια πολυπαραγοντική νόσο και μπορεί να προκληθεί λόγω γενετικής προδιάθεσης, περιβαλλοντικών συνθηκών, προϊόντων καπνού, χρόνιας φλεγμονής και του τρόπου ζωής, όπως είναι η διατροφή και η άσκηση.
Η συχνή κατανάλωση φασολιών, στα οποία συγκαταλέγεται και η ροβίτσα έχει συσχετιστεί με μείωση του κινδύνου εμφάνισης λευχαιμίας, καρκίνου του μαστού, του πεπτικού συστήματος, των ωοθηκών και του ορθού.
Μάλιστα, η κατανάλωση φασολιών 2 φορές την εβδομάδα συνδέθηκε με μειωμένη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου και του προστάτη κατά 47%.
Ακόμα, η ισχυρή αντιοξειδωτική δράση των φασολιών, όπως η ροβίτσα, λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε πολυφαινόλες, πεπτίδια και πρωτεΐνες συμβάλλει στην μειωμένη μετάσταση και στην αναστολή ανάπτυξης του καρκίνου.
Πώς μαγειρεύεται η ροβίτσα
Ο χρόνος που απαιτείται για να βράσει η ροβίτσα κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 14 και 60 λεπτών, με τον μέσο χρόνο να είναι περίπου 37 λεπτά.
Αυτό εξαρτάται τόσο από την ποικιλία της ροβίτσας όσο και από τον τρόπο αποθήκευσής της. Μπορεί όμως να καταναλωθεί και ωμή. Σημαντικό είναι να γνωρίζουμε πως όσο περισσότερο χρόνο μαγειρεύεται η ροβίτσα, τόσο μειώνονται τα θρεπτικά της στοιχεία.
Στη διατροφή, μπορεί να χρησιμοποιηθεί με ποικίλους τρόπους, καθώς μπορεί να προστεθεί σε σαλάτες ή ως γαρνιτούρα σε ζεστές ή κρύες σούπες, αλλά και ως συστατικό σε κάρυ και διάφορες σάλτσες.
